🫏 Amasya Erzurum Sivas Kongreleri Kronolojik Sıralaması
İsmetİnönü’nün “Konuşma, Demeç, Makale, Mesaj ve Söyleşileri”ne ilişkin kronolojik eksiklikleri gidermeyi bu kitapla sürdürüyoruz. Erzurum’un Kurtuluş Günü Dolayısıyla Vali Mustafa Uygur’a Gönderilen Mesaj İzmir İl Gençlik Kolu, Gaziantep ve Aydın İl Kadın Kolları ile Malatya Merkez İlçe Kongreleri
A II. Abdülhamit halkın yönetime katılmasından yana değildir. B) Meşrutiyet birtakım iç karışıklıklar sonucu ilan edilmiştir. C) Bazı devletler Osmanlı Devleti'nin iç sorunlarından yararlanmışlardır. D) İttihat Terakki Cemiyeti Meşrutiyetin ilanında etkili bir rol üstlenmiştir. E) Meşrutiyet rejimine karşı yoğun
20092010 1. DÖNEM SOSYAL BİLGİLER DERSİ GENEL DEĞERLENDİRME Aşağıdakilerden hangisi sözlü tarih araştırmasında kullanılmaz? a. ses kayıt cihazı b
Busebeple Pâdisah, Diyarbekir'de kalip III. Vezir Ahmed Pasa basbuglugunda Erzurum, Karaman, Dulkadir (Maras) ve Rum (Sivas) Beylerbeyileri ile Sancakbeyleri ve bir miktar tüfekçi yeniçeri kendi Kethüdalariyla, ayrica Pâdisah'in otagina hizmet eden Garipler bölügü de Agalari ile bu seferle görevlendirilirler. Gürcü Atabegi II.
Amasya Er zurum ve Sivas Kongreleri ile Türkiye Büyük . yanı sıra İstanbul Hükümeti’ni de davet etmiştir. 10. Erzurum’dan Ölüm üne Kadar Atatürk’le Beraber,
Kronolojikolarak Atatürk'ün Samsundan başlayan yol haritası: Samsun - 19 Mayıs 1919 Amasya - 12 Haziran 1919 Sivas - 27 Haziran 1919 Erzurum - 3 Temmuz 1919 Sivas - 2 Eylül 1919 Ankara - 27 Aralık 1919. Tarih: 2 yıl önce Cevaplayan: Hantol. Bu cevaba 0 yorum yazıldı.
İstiklâlHarbini Karabekir başlattı-Amasya'da anlaştılar; beş yıl sonra boğuştular-Erzurum, Sivas, Ankara güzergâhı-M.Latif Salihoğlu İstiklâl Harbini Karabekir başlattı (1) Tâ başından beri uydurulmuş ve milyonlarca insanımıza yutturulmuş en büyük yalanlardan biri, Kurtuluş Savaşı denilen İstiklâl Harbinin 19
E33C. -Havza Genelgesi – 28 Mayıs 1919 -Amasya Genelgesi – 22 Haziran 1919 -Balıkesir Kongresi – 26 Temmuz 1919 -Erzurum Kongresi – 23 Temmuz 1919 -Alaşehir Kongresi – 16 Ağustos 1919 -Sivas Kongresi – 4 Eylül 1919 -Amasya Görüşmeleri – 20 Ekim 1919 Facebook Yorumları
Kurtuluş Savaşı Milli Mücadele Kronolojisi Bu kronolojide Mustafa Kemal Atatürk’ün Mondros mütarekesinin imzalandığı 30 Ekim 1918 ’den Anadolu’da yürütülen Milli Mücadele’nin sona erip Cumhuriyetin ilan edildiği tarih olan 29 Ekim 1923 tarihine kadar yürüttüğü çalışmalar tarihi sıralaması içinde eksiksiz ve detaylı olarak verilmeye YILINDA YAŞANAN GELİŞMELER-● 30 Ekim 1918 Osmanlı devleti ile birinci dünya savaşı galibi ülkeler arasında savaşı sona erdiren Mondros mütarekesinin imzalanması.● 31 Ekim 1918 Mustafa Kemal Paşa'nın Adana’da konuşlanmış bulunan 7. ordu'nun komutanlığını alman general liman Von Sanders'den devralması.● 1 Kasım 1918 ittihat ve terakki Fırkası’nın son kongresinin İstanbul’da toplanması● 2 Kasım 1918 Enver paşa, Talat Paşa, cemal Paşa ve diğer bazı ittihat ve terakki liderlerinin İstanbul’u terk etmeleri.● 8 Kasım 1918 Britanya ordusu birliklerinin Musul’u işgali.● 8 Kasım 1918 sadrazam Ahmet izzet paşa ve kabinesinin istifası.● 9 Kasım 1918 Britanya ordusu birliklerinin İskenderun’u ve Çanakkale Boğazı’nın iki yakasını işgali.● 11 Kasım 1918 Ahmet Tevfik paşa'nın sadrazam tayin edilerek yeni Osmanlı hükümetini kurması.● 12 Kasım 1918 bir Fransız tugayının İstanbul’a girişi. ertesi gün Britanya, Fransa, ve Yunanistan savaş gemilerinden oluşan bir filonun İstanbul önünde demirlemesi ve karaya ilave birliklerin çıkması.● 12 Kasım 1918 Fransız ordusu birliklerinin İskenderun’u işgali.● 13 Kasım 1918 Mustafa Kemal Paşa'nın Adana’dan İstanbul’a gelişi.● 14 Kasım 1918 Fransız ve yunan ordusu birliklerinin Meriç Nehri’nin doğusuna geçerek Uzunköprü’yü ve Trakya demiryolu hattının çatalca hadım köy’e kadar uzanan bölümünü işgali.● 15 Kasım 1918 Osmanlı ordusu birliklerinin Bakü’den çekilmesi. şehrin takip eden günlerde Britanya birlikleri tarafından işgali.● 15 Kasım 1918 Fransız ordusu birliklerinin belen'i işgali● 18 Kasım 1918 Osmanlı ordusu birliklerinin Tebriz’den çekilmesi.● 28 Kasım 1918 kazım Karabekir paşa'nın Kars’tan İstanbul’a gelişi.● 1 Aralık 1918 yapılacak barış anlaşmasında Osmanlı devleti Türk-Müslüman halkının haklarını savunmak üzere ilk müdafaa-i hukuk Cemiyetleri’nin İzmir, Trakya ve doğu Anadolu vilayetlerinde kuruluşu.● 6 Aralık 1918 Britanya ordusu birliklerinin Kilis’i işgali.● 7 Aralık 1918 Fransız ordusu birliklerinin Antakya’yı işgali.● 11 Aralık 1918 Fransız ordusu birlikleri ile beraber yerli Ermenilerin Dörtyol’u işgali.● 17 Aralık 1918 Fransız donanması gemilerinin mersin'e çıkartma yapması ve Fransız ordusu birliklerinin şehri işgali.● 19 Aralık 1918 Fransız ordusu birliklerinin Tarsus’u işgali. Dörtyol’da işgale karşı ilk silahlı direnişin gerçekleşmesi ile güney Cephesi’nde batı kaynaklarında "Cilicia War" çatışmaların başlaması.● 20 Aralık 1918 Fransız birliklerinin güney Anadolu’nun anahtarı Adana’yı işgali.● 21 Aralık 1918 Osmanlı Meclis-i Mebusanı’nın tek parti rejimi altında faaliyet göstermiş 1914-1918 döneminin padişah tarafından sona erdirilmesi.● 21 Aralık 1918 "Adana Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti”nin kuruluşu.● 23 Aralık 1918 Fransız ordusu birliklerinin Osmaniye ve İslahiye’yi işgali.● 23 Aralık 1918 Britanya birliklerinin Batu’mu işgali.● 27 Aralık 1918 güney'de Fransız işgal bölgesinin Pozantı ve Gülek Boğazı’na kadar genişletilerek Çukurova’nın tamamı üzerinde işgalin tamamlanması.● 30 Aralık 1918 Yunanistan’ın toprak taleplerini başlatılacak Paris barış Konferansı’na sunmak amacıyla Kasım ayında Paris’e yaptığı bir ziyaretin ardından, Yunanistan başbakanı Venizelos'un, İngiltere başbakanı Lloyd George’a ilettiği bir nota ile, bu toprak taleplerinin Rodos veya Meyis adaları karşısından Marmara Denizi’ne kadar uzanan batı Anadolu bölgesinin tamamını içerdiğini YILINDA YAŞANAN GELİŞMELER-● 3 Ocak 1919 Britanya ordusu birliklerinin Cerablus'u işgali.● 15 Ocak 1919 Britanya ordusu birliklerinin Antep’i işgali. yıl sonunda İngilizlerin yerini Fransız ordu birlikleri alacaktır.● 22 Ocak 1919 Osmanlı ordusu birliklerinin Batu’mu tahliye etmeye başlaması.● 2 Şubat 1919 Britanya ordusu birliklerinin Maraş’ı işgali. yıl sonunda İngilizlerin yerini Fransız ordu birlikleri alacaktır.● 27 Şubat 1919 Britanya ordusu birliklerinin Birecik’i işgali. yıl sonunda İngilizlerin yerini Fransız ordu birlikleri alacaktır.● 8 Mart 1919 Fransız donanmasının iki gambotunun Zonguldak ve Karadeniz Ereğlisi’ne asker çıkarması.● 10 Mart 1919 Ahmet Tevfik paşa hükümetinin düşmesi. Damat Ferit paşa'nın ilk sadaretinin ilk hükümetini kurması.● 24 Mart 1919 Britanya ordusu birliklerinin Urfa’yı işgali. yıl sonunda İngilizlerin yerini Fransız ordu birlikleri alacaktır.● 29 Nisan 1919 İtalyan birliklerinin Antalya’yı işgali.● 30 Nisan 1919 İngilizlerin Kars yönetimini Ermenilere bırakması.● 15 Mayıs 1919 yunan ordusu birliklerinin İzmir’e çıkışı. İzmir’in işgalinin başlaması. hasan Tahsin’in ilk kurşunu. albay fethi bey'in "Zito Venizelos" diye bağırmayı reddettiği için süngülenmesi. sarı kışla’daki silahsız Türk askerlerinin katledilmesi. gün içinde farklı tahminlere göre 300-400 Türk sivilin öldürülmesi, yaralanması, taciz veya tecavüze uğraması.● 16 Mayıs 1919 Mustafa Kemal Paşa'nın bandırma vapuru ile İstanbul’dan samsun'a hareket etmesi.● 16 Mayıs 1919 yunan ordusu birliklerinin urla, çeşme, Karaburun ve sakız midilli Sisam Ahikerya İpsala adalarını işgali Seferihisar’ı işgali.● 18 Mayıs 1919 yunan ordusu birliklerinin Söke’yi işgali.● 19 Mayıs 1919 Mustafa Kemal Paşa'nın samsun'a ayak basması.● 19 Mayıs 1919 damat Ferit Paşa'nın İzmir’in işgali nedeniyle dağıtılmış olan kabinenin yerine ilk sadaretinin ikinci kabinesini kurması.● 21 Mayıs 1919 yunan ordusu birliklerinin menemen ve Torbalı’yı işgali.● 22 Mayıs 1919 yunan ordusu birliklerinin Selçuk ve bayındır'ı işgali.● 23 Mayıs 1919 Sultanahmet Mitingleri’nin birincisinin gerçekleştirilerek Halide Edip'in tarihi bir konuşma yapması mitingler 30 Mayıs 1919 -, 10 Ekim 1919 ve 13 Ocak 1920 tarihlerinde tekrarlanacaktır.● 23 Mayıs 1919 yunan ordusu birliklerinin Foça’yı işgali.● 25 Mayıs 1919 yunan ordusu birliklerinin Manisa’yı işgali.● 26 Mayıs 1919 yunan ordusu birliklerinin Germencik’i işgali.● 27 Mayıs 1919 yunan ordusu birliklerinin aydın ve İncirliova’yı işgali.● 29 Mayıs 1919 yunan ordusu birliklerinin Turgutlu’yu işgali.● 30 Mayıs 1919 yunan ordusu birliklerinin tire'yi işgali.● 1 Haziran 1919 yunan ordusu birliklerinin Ödemiş’i işgali.● 2 Haziran 1919 yunan ordusu birliklerinin Kınık ve kiraz'ı işgali.● 3 Haziran 1919 yunan ordusu birliklerinin Nazilli’yi işgali.● 12 Haziran 1919 yunan ordusu birliklerinin Bergama’yı işgali.● 13 Haziran 1919 yunan ordusu birliklerinin Dikili’yi işgali.● 14 Haziran 1919 Yusuf İzzet Paşa komutasındaki Kuvayı milliye güçlerinin Balıkesir’den hareketle Bergama’yı kuşatması ve Bergama baskınını gerçekleştirmesiyle yunan ordusunun 400 kadar zayiatla Bergama’yı terk ederek menemen'e çekilmek zorunda kalması.● 22 Haziran 1919 Mustafa Kemal Paşa, Rauf Orbay, refet bele, ali Fuat Cebesoy ve kazım Karabekir tarafından Amasya genelgesinin yayınlanması ile Sivas’ta ulusal ölçekte ve öncesinde Erzurum’da doğu vilayetleri için milletin istiklalini kurtarma amaçlı kongreler düzenlenmesi çağrısı yapılması.● 28 Haziran 1919 yunan işgaline direnişin örgütlenmesi amaçlı birinci Balıkesir kongresinin toplanması. batı Anadolu’nun tamamını kapsayacak bir kongrenin Alaşehir’de toplanmasına karar verilmesi. Balıkesir’de aynı amaçla 10 Mart 1920 tarihine kadar artarda beş kongre düzenlenecektir.● 30 Haziran 1919 yunan ordusu birliklerinin Burhaniye ve Saruhanlıyı işgali.● 21 Temmuz 1919 Damat Ferit paşa'nın bir gün önce dağıtılmış olan kabinenin yerine ilk sadaretinin üçüncü kabinesini kurması.● 23 Temmuz 1919 Erzurum kongresinin başlaması.● 4 Ağustos 1919 Erzurum kongresinin çalışmalarını tamamlaması.● 16 Ağustos 1919 batı Anadolu’nun tamamında direnişin örgütlenmesi amaçlı Alaşehir kongresinin çalışmalarını tamamlaması ve düzenlenecek Sivas Kongresi’ne gönderilecek temsilcilerin seçilmesi.● 4 Eylül 1919 Sivas kongresinin başlaması.● 11 Eylül 1919 Sivas kongresinin çalışmalarını tamamlaması.● 30 Eylül 1919 Damat Ferit paşa'nın görevden alınmasıyla ilk sadaret döneminin sona erişi.● 6 Ekim 1919 Ali Rıza paşa'nın sadrazamlığa getirilerek kabinesini kurması.● 22 Ekim 1919 Mustafa Kemal Paşa, Rauf Orbay ve Bekir Sami bey'in Heyet-i Temsiliye Amasya’ya gelen Osmanlı hükümeti bahriye nazırı Hulusi Salih paşa ile görüşmeleri sonucunda Amasya Protokolü’nün imzalanması.● 29 Ekim 1919 Fransız ordusu birliklerinin İngilizlerin yerini alarak Maraş’ı işgali.● 31 Ekim 1919 sütçü imam olayı ile Maraş’ta direnişin başlaması● 21 Kasım 1919 Fransız ordusu birliklerinin Mardin’i bir günlük işgal denemesi, şiddetli direnişle karşılaşacaklarını fark ederek aynı gün şehri terk etmek zorunda kalmaları.● 27 Aralık 1919 Mustafa Kemal Paşa'nın Ankara’ya YILINDA YAŞANAN GELİŞMELER-● 26 Ocak 1920 köprülü Hamdi Bey önderliğinde 40 atlı arkadaşının 26 Ocak'ı 27 Ocak'a bağlayan gece akbaş cephaneliği Baskını’nı düzenlemesi.● 12 Şubat 1920 Kuvayi milliye güçlerinin Fransız ordusu birliklerini Maraş’ı terk etmek zorunda bırakmaları.● 2 Mart 1920 Ali Rıza Paşa kabinesinin düşmesi.● 8 Mart 1920 Hulusi Salih paşa'nın sadrazamlığa getirilerek kabinesi kurması.● 2 Nisan 1920 Hulusi Salih paşa kabinesinin düşmesi.● 5 Nisan 1920 damat Ferit paşa'nın bir kez daha sadrazamlığa getirilerek kabinesini kurması.● 13 Nisan 1920 büyük millet meclisi seçimlerine ve Ankara’da hükümet kurulmasına karşı damat Ferit Paşa hükümeti destekli hilafet ordusu hareketinin Düzce’de patlak vermesi.● 18 Nisan 1920 hilafet ordusu hareketinin Bolu’ya yayılması● 20 Nisan 1920 hilafet ordusu hareketinin Gerede’ye yayılması● 23 Nisan 1920 Ankara’da büyük millet Meclisi’nin açılması ve 1. dönem'in olağanüstü şartlarda çalışmalarına başlaması.● 25 Nisan 1920 hilafet ordusu hareketinin Safranbolu’ya yayılması.● 25 Nisan 1920 Kuvayi milliye güçlerinin Fransız ordusu birliklerini Pozantı’yı terk etmek zorunda bırakmaları.● 30 Nisan 1920 hilafet ordusu hareketinin Çerkeş’e yayılması● 27 Mayıs 1920 güney cephesinde kuvayı milliye güçlerinin ilk kapsamlı askeri başarısını teşkil eden Karboğazı baskınında 500 Fransız askerinin esir edilmesi.● 2 Haziran 1920 Kuvayi milliye güçlerinin Fransız ordusu birliklerini Kozan’ı terk etmek zorunda bırakmaları.● 8 Haziran 1920 Fransız askerlerinin Karadeniz Ereğlisi’nden çekilmeleri.● 18 Haziran 1920 Fransızların Zonguldak üzerinde yoğunlaşarak şehrin tamamını ve resmen işgal etmeleri.● 22 Haziran 1920 yunan ordusu birliklerinin Akhisar’ı işgali.● 23 Haziran 1920 yunan ordusunun batı Anadolu’da güney Marmara Bölgesi’nden büyük menderes Nehri’ne kadar uzanan bir hatta geniş çaplı bir taarruza geçmesi.● 24 Haziran 1920 yunan ordusu birliklerinin Salihli, soma ve Kırkağaç’ı işgali.● 25 Haziran 1920 hilafet ordusu hareketinin isyanının bastırılması, İstanbul hükümetinin Ankara hükümeti güçleri karşısından aldığı yenilgiler nedeniyle Kuva-i inzibat iye’yi lağvetmesi.● 25 Haziran 1920 yunan ordusu birliklerinin Alaşehir’i işgali.● 28 Haziran 1920 yunan ordusu birliklerinin kula'yı işgali.● 30 Haziran 1920 yunan ordusu birliklerinin Balıkesir’i işgali.● 1 Temmuz 1920 yunan ordusu birliklerinin Edremit’i işgali.● 2 Temmuz 1920 yunan ordusu birliklerinin bandırma ve Biga’yı işgali.● 5 Temmuz 1920 yunan ordusu birliklerinin Buldan’ı işgali.● 8 Temmuz 1920 yunan ordusu birliklerinin Bursa’yı işgali.● 11 Temmuz 1920 yunan ordusu birliklerinin İznik’i işgali.● 20 Temmuz 1920 yunan ordusu birliklerinin işgali Trakya’ya yayarak Tekirdağ, Marmara Ereğli ve çorlu'yu işgali.● 4 Ağustos 1920 yunan ordusu birliklerinin Gelibolu’yu işgali.● 11 Temmuz 1920 Kuvayi milliye güçlerinin Fransız ordusu birliklerini Birecik’i terk etmek zorunda bırakmaları.● 31 Temmuz 1920 bir gün önce kabinesini yenilemek amacıyla istifa etmiş bulunan damat Ferit paşa'nın son hükümetini kurması.● 10 Ağustos 1920 sadrazam damat Ferit paşa, büyükelçi Bağdatlı hadi paşa, maarif nazırı eğitim bakanı reşad halis ve eski maarif nazırı rıza Tevfik’in Sevr Antlaşması’nı imzalamaları.● 28 Ağustos 1920 yunan ordusu birliklerinin uşak ve Afyonkarahisar'ı işgali.● 17 Ekim 1920 damat Ferit paşa'nın son kabinesinin düşmesi.● 21 Ekim 1920 Son Osmanlı sadrazamı Ahmet Tevfik paşa'nın yeniden göreve tayin edilerek hükümetini kurması.● 22 Ekim 1920 Kuvayi milliye güçlerinin Fransız ordusu birliklerini Saimbeyli’yi terk etmek zorunda YILINDA YAŞANAN GELİŞMELER-● 6 Ocak 1921 I. İnönü Muharebesi’nin başlaması. savaş altı gün sürecek ve 11 Ocak'ta ismet paşa İsmet İnönü komutasındaki Türk ordusu birliklerinin zaferi ile sonuçlanacaktır.● 7 Mart 1921 Kuvayi Milliye güçlerinin Fransız ordusu birliklerini Kadiri’yi terk etmek zorunda bırakmaları.● 22 Mart 1921 Kuvayi Milliye güçlerinin Fransız ordusu birliklerini Feke’yi terk etmek zorunda bırakmaları.● 23 Mart 1921 II. İnönü Muharebesi’nin başlaması. savaş on gün sürecek ve 1 Nisan'da ismet paşa İsmet İnönü komutasındaki Türk ordusu birliklerinin zaferi ile sonuçlanacaktır.● 28 Mart 1921 Kuvayi Milliye güçlerinin Fransız ordusu birliklerini Düziçi ve bahçe'yi terk etmek zorunda bırakmaları.● 1 Nisan 1921 Kuvayi Milliye güçlerinin Fransız ordusu birliklerini Karaisalı’yı terk etmek zorunda bırakmaları.● 11 Nisan 1921 Kuvayi Milliye güçlerinin Fransız ordusu birliklerini Urfa’yı terk etmek zorunda bırakmaları.● 9 Haziran 1921 Fransız eski devlet bakanı Franklin Bouillon'un Fransız birliklerinin sürekli gerilediği güney cephesi konusunda bir anlaşmaya varmak üzere Fransa hükümetinin temsilcisi sıfatıyla Ankara’ya gelmesi.● 21 Haziran 1921 Türk ordusunun başlıca malzeme sevkiyat kanalı İnebolu limanının yunan muhribi Kilis ve destroyer Panthir tarafından bombalanması. bombardıman 30 Ağustos günü tekrarlanacaktır.● 21 Haziran 1921 Fransızların Zonguldak’tan işgali kaldırarak askerlerini geri çekmeleri● 23 Ağustos 1921 Sakarya meydan Muharebesi’nin başlaması.● 13 Eylül 1921 Sakarya meydan Muharebesi’nin Türk zaferi ile sona erişi.● 20 Ekim 1921 Türk dışişleri bakanı Yusuf kemal Tengirşenk ile Fransa hükümeti temsilcisi Franklin Bouillon arasında Güney Cephesi’nde savaşın sona ermesini sağlayan Ankara mutabakatnamesinin imzalanması.● 15 Kasım 1921 Fransız ordusu birliklerinin İslahiye’yi boşaltmaları.● 7 Aralık 1921 Fransız ordusu birlikleri ile eşzamanlı olarak İngiliz işgal kuvvetlerinin Kilis’i boşaltmaları.● 25 Aralık 1921 Fransız ordusu birliklerinin Antep’i YILINDA YAŞANAN GELİŞMELER-● 3 Ocak 1922 Fransız ordusu birliklerinin mersin'i boşaltmaları.● 5 Ocak 1922 Fransız ordusu birliklerinin adana, Ceyhan ve Tarsus’u boşaltmaları.● 7 Ocak 1922 Fransız ordusu birliklerinin Osmaniye’yi boşaltmaları.● 8 Ocak 1922 Fransız ordusu birliklerinin Erzin’i boşaltmaları.● 9 Ocak 1922 Fransız ordusu birliklerinin Dörtyol’u boşaltmaları.● 26 Ağustos 1922 başkomutanlık meydan Muharebesi’nin başlaması. meydan muharebesi beş gün sürecek ve 30 Ağustos'ta kesinleşen Türk zaferi sonrasında büyük taarruz başlayacaktır.● 27 Ağustos 1922 Afyonkarahisar ve Sincanlının yunan işgalinden kurtuluşu.● 30 Ağustos 1922 Kütahya, Altınyayla ve Demirci’nin yunan işgalinden kurtuluşu.● 31 Ağustos 1922 Banaz ve Sivaslı’nın yunan işgalinden kurtuluşu.● 1 Eylül 1922 uşak, Seyitgazi, Gediz ve kiraz'ın yunan işgalinden kurtuluşu.● 2 Eylül 1922 Eskişehir, Karahallı, Ulubey ve Dursunbey’in yunan işgalinden kurtuluşu.● 3 Eylül 1922 eşme, ödemiş, selendi, tavşanlı, Emet, güney, Buharkent ve Bigadiç’in yunan işgalinden kurtuluşu.● 4 Eylül 1922 Bilecik, Bozüyük, söğüt, buldan, bayındır, tire, Simav, kula ve Sarıgöl’ün yunan işgalinden kurtuluşu.● 5 Eylül 1922 Kuyucak, nazilli, Sultanhisar, Kınık, sındırgı, susurluk, pazaryeri, Domaniç, Alaşehir, Gördes ve Salihli’nin yunan işgalinden kurtuluşu.● 6 Eylül 1922 Balıkesir, balya, gönen, Savaştepe, Kepsut, söke, İnegöl, Yenişehir, Akhisar, Ahmetli, Gölmarmara’nın yunan işgalinden kurtuluşu.● 7 Eylül 1922 aydın, İncirliova, germencik, Kuşadası, İvrindi, torbalı, Saruhanlı ve Turgutlu’nun yunan işgalinden kurtuluşu.● 8 Eylül 1922 Manisa, Selçuk, Kemalpaşa, Burhaniye, havran, Edremit’in yunan işgalinden kurtuluşu.● 9 Eylül 1922 İzmir’in yunan işgalinden kurtuluşu.● 10 Eylül 1922 Orhangazi’nin yunan işgalinden kurtuluşu.● 11 Eylül 1922 bursa, gemlik, Orhaneli, Seferihisar ve Foça’nın yunan işgalinden kurtuluşu.● 12 Eylül 1922 sandıklı, haymana, Mudanya, Kırkağaç ve Urla’nın yunan işgalinden kurtuluşu.● 13 Eylül 1922 soma'nın yunan işgalinden kurtuluşu. 17 Eylül'e kadar sürecek 1922 İzmir yangınının başlaması.● 14 Eylül 1922 Manyas, Karacabey, Mustafakemalpaşa, Bergama ve Dikili’nin yunan işgalinden kurtuluşu.● 15 Eylül 1922 Ayvalık’ın yunan işgalinden kurtuluşu.● 16 Eylül 1922 çeşme'nin yunan işgalinden kurtuluşu.● 17 Eylül 1922 bandırma'nın yunan işgalinden kurtuluşu.● 18 Eylül 1922 Erdek, Biga, çan, Karaburun ve mahmudiye'nin yunan işgalinden kurtuluşu.● 20 Eylül 1922 Mihalıççık ve Sivrihisar’ın yunan işgalinden kurtuluşu. balkan Savaşı’nda Yunanistan’ın eline geçmiş bulunan Bozcaada’nın alınması.● 21 Eylül 1922 Ayvacık’ın yunan işgalinden kurtuluşu.● 22 Eylül 1922 Emirdağ’ın yunan işgalinden kurtuluşu.● 24 Eylül 1922 Bolvadin ve çay'ın yunan işgalinden kurtuluşu. balkan Savaşı’nda Yunanistan’ın eline geçmiş bulunan Gökçeada’nın alınması.● 25 Eylül 1922 Lapseki’nin yunan işgalinden kurtuluşu.● 3 Ekim 1922 Mudanya mütarekesi görüşmelerinin başlaması.● 11 Ekim 1922 Mudanya Mütarekesi’nin imzalanması ile savaşın fiilen sona erişi.● 1 Kasım 1922 padişahlığın kaldırılması.● 17 Kasım 1922 Osmanlı padişahı vı. Mehmet Vahdettin’in İstanbul’dan YILINDA YAŞANAN GELİŞMELER-● 17 Şubat 1923 İzmir iktisat Kongresi’nin açılışı.● 24 Temmuz 1923 Lozan Antlaşması’nın imzalanması.● 23 Ağustos 1923 müttefik birliklerinin Lozan antlaşması çerçevesinde İstanbul’dan ayrılmaya başlamaları.● 9 Eylül 1923 cumhuriyet halk Fırkası’nın CHP kuruluşu.● 23 Eylül 1923 son müttefik birliklerinin İstanbul’dan ayrılması.● 6 Ekim 1923 bir gün önce Üsküdar’ı teslim alan şükrü naili paşa komutasındaki Türk birliklerinin şehrin yönetimini almak üzere İstanbul’a girişi. 7 Ekim tarihinde şile, 8 Ekim tarihinde Çatalca’ya kadar tam denetimin sağlanması.● 29 Ekim 1923 Türkiye Cumhuriyeti’nin ilanı. - Okuma Sayısı Bu yazı 152731 defa okunmuştur.
Mustafa Kemal, Amasya Genelgesi’ni yayımladıktan sonra 23 Temmuz’da başlayacak Erzurum Kongresi için yola çıkmıştır. Kongre 7 Ağustos’a kadar devam etmiş, 4 Eylül’de ise Sivas Kongresi başlamıştır. Milli Mücadele Döneminde yapılan kongreler Erzurum ve Sivas Kongreleri ile sınırlı kalmamış, birçok yerel kongreler de düzenlenmiştir. Bu yazımız Milli Mücadele sürecinde düzenlenen tüm kongreler ile Amasya Görüşmeleri konularını içermektedir. Genelgeler ve kongreler kronolojik sıralama için buraya tıklayabilirsiniz. Milli Mücadelede Toplanan Kongreler İçindekiler1 ERZURUM KONGRESİ 23 TEMMUZ – 7 AĞUSTOS 1919 ERZURUM KONGRESİ ERZURUM KONGRESİ’NDE ALINAN ERZURUM KONGRESİ’NDE ALINAN KARARLARIN NETİCELERİ 2 SİVAS KONGRESİ 4 – 11 EYLÜL 1919 SİVAS KONGRESİ’NDE EN ÇOK TARTIŞILAN SİVAS KONGRE’SİNDE ALINAN SİVAS KONGRESİ’NDE ALINAN KARARLARIN NETİCELERİ 3 BÖLGESEL BALIKESİR ALAŞEHİR NAZİLLİ LÜLEBURGAZ VE EDİRNE KARS AFYON POZANTI KONGRESİ4 AMASYA GÖRÜŞMELERİ VE TEMSİL HEYETİNİN ANKARA’YA AMASYA GÖRÜŞMELERİ 20 – 22 EKİM 1919 AMASYA GÖRÜŞMELERİNDE ALINAN KARARLAR5 TEMSİL HEYETİ’NİN ANKARA’YA GELMESİ 27 ARALIK 1919 ERZURUM KONGRESİ 23 TEMMUZ – 7 AĞUSTOS 1919 Erzurum Kongresi gizli gerçekleştirilecek bir kongre olmasına rağmen İstanbul Hükümeti tarafından öğrenilmiş ve Mustafa Kemal ivedilikle İstanbul’a çağrılmıştır. Mustafa Kemal’in İstanbul’a dönmemesi üzerine Sultan Vahdettin telgrafında O’nu 9. Ordu Müfettişliği görevinden aldığını açıklamıştır. Mustafa Kemal ise bu durumun üzerine askerlik görevinden istifa etmiş ve şu sözleri söylemiştir ’Milli mücadelemi artık ferdi bir mücahit olarak sürdüreceğim, artık sine-i millete geri döndüm.’’ NOT Sine-i millet ’milletten biri’’ anlamına gelmektedir. ERZURUM KONGRESİ GELİŞMELERİ Kongreye 62 delege katılmıştır. Mustafa Kemal’in istifası Erzurum’da gerçekleşmiştir. Sivil olarak gerçekleştiği ilk faaliyeti Erzurum Kongresi olmuştur. Kolordu Komutanı Kazım Karabekir burada Mustafa Kemal’e ’Ben ve ordum emrinizdeyiz paşam’’ demiştir. Erzurum Kongresi, Şark Vilayetleri Müdafaa-i Hukuk ve Trabzon Muhafaza-i Hukuk Cemiyetleri tarafından düzenlenmiştir. Mustafa Kemal kongrede resmi delege olmak için Şark Vilayetleri Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’ne üye olmuştur. Mustafa Kemal ve Rauf Bey’in kongre üyesi olabilmesi için ise Kazım Yurdalan ve Cevat Dursunoğlu üyelikten istifa etmiştir. Erzurum Kongresi’ni Hoca Raif Efendi açmıştır. Açılışın ardından gerçekleşen seçim ile başkan Mustafa Kemal olmuştur. Kongreye bazı iller, yapılan valilik baskısı sebebiyle katılamamıştır. Erzurum Kongresi’ne katılan iller ve katılamayan iller Kongreye Katılan İller Kongreye Katılamayan İller Bitlis Erzurum Sivas Van Trabzon Kars Diyarbakır Elazığ Mardin ERZURUM KONGRESİ’NDE ALINAN KARARLAR Erzurum Kongresi’nde alınan kararlar anlaşılması için basitleştirilerek ve yorumlanarak yazılmıştır. Ulusal sınırlar içinde vatan bir bütündür bölünemez. ’Ulusal bir karardır. Misak-ı Milli’de de aynı şekilde kabul edilmiştir. Bu madde ile ilk kez vatan sınırlarından bahsedilmiştir.’’ Manda ve himaye kabul edilemez. ’Madde ve himaye ilk kez reddedildi. Dış politikaya yönelik alınan bir karardır.’’ NOT Manda ve himaye ilk kez hangi kongrede reddedildi sorusunun cevabı Erzurum Kongresidir. Vatanın bütünlüğü, milletin bağımsızlığı saltanat ve hilafetin korunması için Kuvay-ı Milliye’yi etkin ve milli iradeyi hakim kılmak esastır. ’Alınan bu karar ile saltanat yanlılarının Milli Mücadeleye destek vermesi amaçlanmıştır. Ayrıca bu maddede ulusal egemenlik ve ulusal bağımsızlıktan söz edilmiştir.’’ Türk ulusal sınırlarında gözü olmayan herhangi bir devletten yardım alınabilecek. Ulusal güçler padişah ve saltanat makamını düştüğü durumdan kurtaracaktır. ’Bu karar ile saltanat yanlılarını Milli Mücadeleye çekmek amaçlanmıştır. Karar ulusal egemenlik ile çelişmektedir. Kapalı halde bulunan Osmanlı Mebusan Meclisi açılacak ve hükümet denetlenecektir. ’Bu karar ile Damat Ferit Paşa Hükümeti’nin faaliyetleri denetlenmek istenmiştir.’’ Her türlü yabancı devletin işgaline ve müdahalesine karşı Osmanlı Devleti’nin dağılması halinde millet birleşerek buna karşı koyacaktır. Mevcut hükümet vatanın bağımsızlığını sağlayamazsa geçici bir hükümet kurulacaktır. Bu hükümetin üyeleri Milli Kongre tarafınca seçilecektir. Eğer kongre toplanamazsa bu görevi Temsil Heyeti yapacaktır. ’İlk defa alternatif bir hükümetten bahsedilmiştir.’’ NOT Temsil Heyeti hangi kongrede kurulmuştur sorusunun cevabı Erzurum Kongresi olacaktır. ERZURUM KONGRESİ’NDE ALINAN KARARLARIN NETİCELERİ Erzurum Kongresi toplanışı bakımından bölgesel, aldığı kararlar bakımından ulusaldır. Temsil Heyeti ilk kez burada kurulmuştur. Mustafa Kemal’in başkanlığını yaptığı Temsil Heyeti 9 kişiden oluşmaktadır. Amaç ise kongre kararlarının uygulanmasının sağlanmasıdır. Ayrıca kurul sadece Doğu illerini temsil etmektedir. Doğu’da bulunan yararlı cemiyetler Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti bünyesinde birleşmiştir. Cemiyetin başkanı ise Mustafa Kemal olmuştur. Kongrede alınan kararlar halka, İtilaf Devletlerine ve ABD başkanı Wilson’a gönderilmiştir. Erzurum Kongresi kararları ile ilk kez milli egemenliğe dayalı yeni bir devlet kurma düşüncesi oluşmuştur. Amasya Genelgesi’nde ise ulusal egemenliğin yeni bir devlet değil rejim değişikliği sağlanacağı söylenmekteydi. SİVAS KONGRESİ 4 – 11 EYLÜL 1919 Milli Mücadele Döneminde yapılan kongreler arasında yer alan Sivas Kongresi 4 Eylül 1919 tarihinde başlamıştır. Kongreye katılım 38 delege ile gerçekleşmiş, katılım planlanan sayının çokça altında kalmıştır. Bunun sebepleri ise Fransızların Sivas’ı işgal edeceği söylentileri Ali Galip Olayı Elazığ Valisi Ali Galip’in Sivas Kongresi’ne doğu bölgesinden gidecek olanları engellemiştir. Muhittin Paşa Olayı Ankara Valisi Muhittin Paşa kongreye Batı’dan gidecek olanları engellemiştir. Bazı delegelerin kongreyi önemli görmemesi SİVAS KONGRESİ’NDE EN ÇOK TARTIŞILAN KONULAR Kongre başkanın kim olacağının belirlenmesi. ’Başkanlık yarışına Mustafa Kemal ve Rauf Orbay katılmış, uzun tartışmaya sebep ola tartışmanın ardından Mustafa Kemal başkan seçilmiştir.’’ Manda ve Himaye konusu en çok tartışılan konular arasına girmiştir. ’Kongre sonucunda manda ve himaye kesin olarak reddedilmiştir.’’ Kongre sırasında çokça siyası tartışmalar gerçekleşmiştir. Padişaha / saltanata bağlılık da en çok tartışılan konulardan olmuştur. SİVAS KONGRE’SİNDE ALINAN KARARLAR Sivas Kongresi’nde alınan kararlar anlaşılması için basitleştirilerek ve yorumlanarak yazılmıştır. Anadolu’daki tüm milli cemiyetler Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti adı altında birleşecektir. ’Milli mücadele artık tek bölgesel değil ulusal gerçekleşecektir.’’ Halkın Milli Mücadeleden haberdar olması için bir gazete çıkarılacaktır. ’Sivas’ta Milli Mücadele’nin ilk gazetesi olan İrad-ı Milliye çıkarılmıştır. Gazetenin adı TBMM açıldıktan sonra Hakimiyet-i Milliye, 1934 yılında ise Ulus olarak değiştirilmiştir. Manda ve himaye fikri bir daha gündeme gelmemek üzere reddedilmiştir. ’Manda ve himaye ilk kez Erzurum Kongresi ile reddedilmiştir. Sivas Kongresi’nde ise son kez ve kesin olarak reddedilmiştir.’’ NOT Mustafa Kemal, manda ve himaye konusu sırasında ’Siz kabul etseniz de etmeseniz de ferdi bir mücahit olarak mücadelemi sürdüreceğim. Bu mücadele benim için YA İSTİKLAL YA ÖLÜM’’ demiştir. Azınlıklara siyasal hakimiyetimizi ve sosyal dengemizi bozucu ayrıcalıklar verilemez. ’Bu madde Halkçılık ilkesi doğrultusundadır. Islahat Fermanı bu karar ile yok sayılmıştır.’’ SİVAS KONGRESİ’NDE ALINAN KARARLARIN NETİCELERİ Temsil Heyeti bütün yurdu temsil eder hale gelmiş ve yetkileri genişlemiştir. Sivas Kongresi sırasında General Harbourd, ABD başkanı Wilson tarafından Doğu Anadolu’daki durumu raporlaması için Anadolu’ya gönderilmiştir. Mustafa Kemal ile görüşme yapan General Harbord Mustafa Kemal’e ’Eğer Amerikan ordusunda muvazzaf bir subay olmasaydım gelir sizinle birlikte mücadelenizi izlerdim’’ demiştir. Kongre sonucunda Temsil Heyeti, İstanbul ile haberleşmeyi kesmiş ve bu durumun üzerine Damat Ferit Paşa Hükümeti istifa etmiştir. Yerine ise Milli Mücadele konusunda daha ılımlı olan Ali Rıza Paşa Hükümeti gelmiştir. Damat Ferit Hükümetinin istifa etmesi Temsil Heyeti’nin İstanbul Hükümeti’ne karşı aldığı ilk siyasi zaferi BÖLGESEL KONGRELER Milli Mücadele Döneminde yapılan kongreler sadece Erzurum ve Sivas Kongreleri ile sınırlı kalmamış, bölgesel kongrelerde gerçekleştirilmiştir. Bölgesel kongreler arasında olan Afyon ve Pozantı Kongrelerine Mustafa Kemal de katılım gerçekleştirmiştir. Milli Mücadele Döneminde yapılan kongreler içerisinde Mustafa Kemal’in de katıldıkları Erzurum Kongresi Sivas Kongresi Afyon Kongresi Pozantı Kongresi BALIKESİR KONGRESİ Balıkesir Kongresi, Hacim Muhittin Bey tarafından toplanmıştır. Kongre sırasında padişaha bağlılıklarını bildirmişlerdir. Alınan kararlar arasında Yunan güçleri ile savaşmak vardır. ALAŞEHİR KONGRESİ Balıkesir Kongresinde olduğu gibi Alaşehir Kongresinde de başkanlık Hacim Muhittin Bey tarafından yapılmıştır. Milli mücadele için para ve silah desteğinde bulunmuşlardır. NOT Balıkesir ve Alaşehir Kongreleri Kurtuluş Mücadelesinde Batı Cephesi’nin oluşmasında etkili olmuştur. Aldıkları kararlar arasında eğer gerekirse Yunan’a karşı İtilafları tercih edebilecekleri fikri vardır. NAZİLLİ KONGRESİ Kongre sırasında Nazilli’nin işgal altında olması dolayısıyla kongre Muğla’da gerçekleşmiştir. Kongre başkanlığını Turgut Alp / Galip Hoca / Reşad-ı Sani lakaplarıyla Celal Bayar yapmıştır. Nazilli Kongresi’nde alınan karar üzerine Kuvay-ı Milliye’ye destek verilmiştir. LÜLEBURGAZ VE EDİRNE KONGRELERİ Trakya Paşaeli Cemiyeti tarafından düzenlenen Lüleburgaz ve Edirne Kongrelerinin ortak amacı Yunan’ı Trakya topraklarından atmaktır. KARS KONGRESİ Kongre, Kars ve çevresinde gerçekleşmiştir. Amaçları Elviye-i Selase’yi korumaktır. Kars Kongresi birden fazla kez düzenlenmiş ve ikinci toplantılarında Milli İslam Hükümeti kurmaya karar vermişlerdir. Üçüncü toplantılarında ise Güneybatı Kafkas Geçici Hükümeti’ni kurmuşlardır. Ancak İngilizlerin baskısı sebebiyle sürdürülebilirliklerini sağlayamamışlardır. AFYON KONGRESİ Mustafa Kemal’in de katıldığı Milli Mücadele Dönemi kongreleri arasındadır. Kemal Paşa’nın yanı sıra Fevzi Çakmak, İsmet İnönü gibi önemli isimlerde Afyon Kongresi’ne katılmıştır. Kongrede I. TBMM’ye bağlılık bildirilmiştir. POZANTI KONGRESİ Pozantı Kongresi, Milli Mücadele’nin son kongresi olması açısından önemlidir. Kongrenin diğer bir önemi ise Milis güçlerin birleşmesinin tamamlanmasıdır. Mustafa Kemal de kongreye katılım göstermiştir. Adana işgal altında olduğu için Pozantı’nın il merkezi olmasına karar verilmiştir. Milli Mücadele Döneminde yapılan kongreler burada bitmiştir. Konu Amasya Görüşmeleri ve Temsil Heyetinin Ankara’ya gelişi ile devam etmektedir. AMASYA GÖRÜŞMELERİ VE TEMSİL HEYETİNİN ANKARA’YA GELİŞİ 20 Ekim 1919 tarihinde Ali Rıza Paşa Hükümeti’ni Salih Paşa’nın, Temsil Heyeti’ni Mustafa Kemal Paşa’nın temsil ettiği Amasya Görüşmeleri başlamıştır. Amasya Görüşmelerinde İstanbul Hükümeti’ni kim temsil etmiştir, Amasya Görüşmelerinde temsil heyeti kimler tarafından temsil edilmiştir, Amasya görüşmelerinin önemi, önemli somut sonuçları nelerdir, Temsil Heyeti İstanbul Hükümeti tarafından ne zaman tanındı? AMASYA GÖRÜŞMELERİ 20 – 22 EKİM 1919 Temsil Heyeti ile İstanbul Hükümeti arasında bazı yazışmalar gerçekleşmiş ve sonucunda Ali Rıza Paşa Anadolu’ya temsilci göndermeyi kabul etmiştir. Amasya Görüşmelerinde İstanbul Hükümeti’ni temsil eden kişi Bahriye Nazırı Salih Paşa’dır. Görüşmelerde alınan kararlar AMASYA GÖRÜŞMELERİNDE ALINAN KARARLAR Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti, İstanbul Hükümeti tarafından resmi olarak tanınacaktır. Ülkenin geleceği ile ilgili yapılacak barış antlaşmalarında ülkeyi Temsil Heyeti’nin belirlediği heyet temsil edecektir. Azınlıklara siyasi ve sosyal dengemizi bozacak ayrıcalıklar verilmeyecektir. Sivas Kongresi kararları İstanbul Hükümeti tarafından kabul edilecektir. Kapalı halde bulunan Osmanlı Mebusan Meclisi, İstanbul dışında açılacak ve genel seçimlere gidilecektir. Olumlu geçen Amasya Görüşmeleri ardından Salih Paşa; İstanbul Hükümeti’ne bu kararları kabul ettireceğini bir maddeyi bile kabul ettiremeyecek olması halinde ise istifa edeceğini bildirmiş fakat sadece bir maddeyi kabul ettirebilmiştir. Kabul ettirdiği tek madde ise Meclis-i Mebusan’ın açılmasıdır. Fakat maddede söylendiği gibi Mebusan Meclisi İstanbul dışında değil, İstanbul’da toplanacaktır. NOT İstanbul Hükümeti’nin Amasya Görüşmeleri için temsilci göndermesi hem Temsil Heyeti’ni hem de Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’ni ilk kez resmi olarak tanıdığının göstergesidir. Ayrıca yapılan görüşme sonucunda İstanbul Hükümeti Temsilcisi Salih Paşa, Erzurum ve Sivas Kongrelerinde alınan kararları da tanımış oldu. Mustafa Kemal 1919 yılında Erzurum’dan milletvekili seçilmiştir. Fakat hakkında idam kararı olması sebebiyle Mebusan Meclisi toplantısı için İstanbul’a kendisi gidemeyecektir. Bu durumun üzerine İstanbul’daki meclis toplantısına gidecek olan heyetle Ankara’da bir araya gelerek toplantı yapmayı planladı ve Ankara’da Temsil Heyeti ile görüştü. TEMSİL HEYETİ’NİN ANKARA’YA GELMESİ 27 ARALIK 1919 Ankara Milli Mücadelenin merkezi seçilmiş ve Temsil Heyeti, Mebusan Meclisi toplantısı öncesinde Ankara’da görüşme yapmışlardır. Görüşmenin Ankara’da yapılma sebepleri ise Buranın Ali Fuat Paşa kontrolünde olması Batı Cephesine yakın olması Demir yolu ve ulaşım imkânın olması Ankara halkının Milli Mücadeleyi ve Mustafa Kemal’i desteklemesi Anadolu’nun ortasında yer alması NOT 27 Aralık 1919 tarihinde Ankara’ya gelen Mustafa Kemal, Ankara Ziraat Okulu’nda konaklamıştır. Mustafa Kemal, İstanbul’a gidecek olan heyetten bazı isteklerde bulunmuştur. Mustafa Kemal’in Temsil Heyeti’nden istekleri Müdafaa-i Hukuk Grubu oluşturulması ve başkan olarak kendisinin seçilmesi ’Mustafa Kemal’in istediği gibi bir grup kurulmuş fakat ismi Vatanın Kurtuluşu anlamına gelen Felah-ı Vatan olmuştur. Ayrıca başkanı kendisi seçilmemiştir.’’ NOT Mustafa Kemal’in Müdafaa-i Hukuk Grubu’nun oluşmasını ve gruba başkan olarak seçilmek istemesinin amacı meclisin yürümeyecek bir hale gelmesi durumunda buradaki yetkisini kullanarak başka bir şehirde yeni bir meclis açabilmektir. Misak-ı Milli Kararlarının mecliste onaylanması Ali Rıza Paşa Hükümeti için güvenoyu verilmemesi Kongreler ve Amasya Görüşmeleri yazımız burada sona erdi. Bir sonraki kpss konusu olan Son Osmanlı Mebusan Meclisi, Misak-ı Milli Kararları ve İstanbul’un Resmen İşgali için buraya tıklayabilirsiniz.
AMASYA GENELGESİ Havza'daki çalışmalarını tamamladıktan sonra Mustafa Kemal ve arkadaşları, 12 Haziran 1919'da Amasya'ya geçtiler. Milli Mücadele çalışmalarını sürdüren Mustafa Kemal, Hüseyin Rauf Orbay, Refet Bele ve Ali Fuat Cebesoy birlikte Amasya Genelgesi'ni hazırladılar. Hazırlanan bildiri, Erzurum'da 15. Kolordu Komutanı Kazım Karabekir'e sunuldu. O'nun da onayının alınmasından sonra, bildiri, 22 Haziran 1919'da tüm mülki amir ve askeri komutanlara telgrafla Abdurrahman Rahmi Efendi tarafından ulaştırıldı. Amasya Genelgesi, milli mücadelenin temel gerekçe, amaç ve yöntemini ilk olarak belirtmiş oldu. Amasya Genelgesi'nin yayınlanması İstanbul'da bulunan işgal güçlerinin tepkisini çekmişti. Özellikle İngilizlerin, Mustafa Kemal'i geri getirmek için İstanbul Hükümeti üzerindeki baskıları iyice artmıştı. Mustafa Kemal, İstanbul'a dönmediği için daha sonra görevinden alınacaktır. O sırada İçişleri Bakanı olan ve Milli Mücadele'ye sıcak bakmayan Ali Kemal Bey, bir genelge... ERZURUM KONGRESİ Anadolu'da milli mücadele birliğinin kurulmasının ikinci adımı Erzurum Kongresi ile atıldı. Amasya Genelgesi'nden sonra İstanbul ve askerlikle ilişkisi kesilen Mustafa Kemal'e, başta Kazım Karabekir olmak üzere Anadolu'daki komutan ve mülki amirlerin büyük bir çoğunluğu verdikleri desteği sürdürmeye devam ettiler. Amasya Genelgesi'nde yer aldığı gibi, Mustafa Kemal bu dönemde milli bir kongre toplayarak, milli mücadele ile ilgili tüm faaliyetleri birleştirmeyi planlıyordu. Kazım Karabekir, milli bir kongreden önce Doğu illeri için bölgesel bir kongre toplanmasının faydalı olacağı görüşündeydi. Mustafa Kemal, bölgesel bir kongreye karşı olmasına rağmen, Kazım Karabekir ve Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin ısrarları karşısında bir kongre toplanmasını ve kongreye katılmayı kabul etti. Kongre, 10 Temmuz'da toplanması kararlaştırılmış olmasına rağmen, 23 Temmuz'da bir okul salonunda 54 delege ile çalışmalarına başladı. Mustafa Kemal'in davetli olarak... BALIKESİR KONGRESİ Balıkesir Kongresi, bölgedeki milli kuvvetlerin sayılarının artması karşısında, bunların bir düzen altına alınması, beslenme ve teçhizatın sağlanması amacıyla düzenlendi. 28 Haziran - 12 Temmuz 1919 günleri arasında Hacım Muhittin Çarıklı başkanlığında toplandı. Balıkesir ve çevresinde Yunanlılar'ı Anadolu'dan çıkarmak için bir direniş hattı oluşturuldu. 26-30 Temmuz arasında, I. Balıkesir Kongresi'nde kurulan Merkez Heyeti, teşkilatı kuvvetlendirmek için Erzurum Kongresi sürerken, ikinci bir kongre topladı. Kongreye katılanlar bütün güçlerini birleştirmeyi, Yunanlılara karşı savaşmak için asker toplamayı ve gereken diğer bütün önlemleri almayı kararlaştırdı. Kongre, direniş hareketinin meşruiyetini sağlayacak bir dil kullandı. Yöre halkına ve İstanbul'a yumuşak mesajlar göndererek, faaliyetlerinin ittihatçılık ve çetecilikle alakası olmadığını, amaçlarının saltanatın ve hilafetin korunması olduğunu belirtti. Ayrıca, mücadelelerinin... ALAŞEHİR KONGRESİ Erzurum Kongresi sürerken, Ege'deki vatanseverler de Balıkesir'de büyük bir kongre toplamıştı. Erzurum Kongresi bittikten sonra, bu vatanseverler Alaşehir'de tekrar bir araya gelip yeni bir kongre topladılar. Bu kongrede, Balıkesir Kongresi ve Erzurum Kongresinin kararları görüşüldü. İki önemli konuda karar alındı. Batı Anadolu'da Yunanlılara karşı direnilecek ve ölünceye dek bu direniş sürecekti. Bu amaçla silahlanma ve askere alma gibi her tür işlem yapılacaktı. Gerekirse İtilaf Devletlerinden yardım istenecekti. Kongreye katılanlar, mutlaka gerekli ise bölgelerinin Yunanlılar yerine İtilaf Devletlerince işgalinin daha uygun olacağını saptamışlardı. SİVAS KONGRESİ Sivas Kongresi, Amasya Genelgesi ile milli bir kongre olarak öngörülmüştü. Erzurum Kongresi'nden sonra kongre ile ilgili çalışmalar yapılıyordu. Bu arada, Fransızlar Sivas Kongresine karşı bazı önlemler alıyordu. Fransız Binbaşı Brunot, kongrenin toplanması halinde Sivas Valisi Reşit Paşa'ya şehrin işgal edileceğini söylemişti. Hatta, Elazığ Valisi Ali Galip, kongreyi basmakla görevlendirilmişti. Tüm engellemelere rağmen, kongre 4 Eylül 1919'da bugün lise olarak kullanılan binada saat 1500'de toplandı. Katılanlar Mustafa Kemal'in Kongre başkanlığına seçilmesine kimi üyelerden itirazlar geldi. Ancak yapılan seçimde kongre başkanlığına Mustafa Kemal Paşa getirildi. Kongre ilk günlerinde, İttihat ve Terakki Cemiyeti ile ilişkisi olup olmadığını tartıştı. Daha sonra manda sorunu gündeme geldi. Sivas Kongresi, ilk milli kongre niteliğinde olduğu için kararlar da bu doğrultuda alınmıştır. Erzurum Kongresinde alınan kararların tümü kabul edilmiştir. Yurtta ayrı... AMASYA PROTOKOLÜ Ali Rıza Paşa Hükümeti'nin temsilcisi Bahriye Nazırı Salih Paşa ile Sivas Kongresi Temsil Heyeti adına Başkan Mustafa Kemal Paşa, Rauf Orbay ve Bekir Sami Kunduh Beyler arasında Amasya'da görüşmeler yapıldı. Amasya görüşmesi ve imzalanan protokoller, Anadolu'da başlatılan milli mücadelenin İstanbul Hükümeti'nce tanınması bakımından önemlidir. Yapılan toplantılar sonunda, önemli kararlar ve hükümler içeren, üçü açık ve ikisi gizli beş protokol hazırlanıp kabul edildi. KURTULUŞ SAVAŞINI YÖNLENDİREN TÜM KONGRELER 1. Kars Milli İslam Şurası 14 Kasım 1918 2. Kars Milli İslam Şurası 30 Kasım 1918 3. Kars Milli İslam Şurası 17-18 Ocak 1919 İzmir Müdafaa-i Hukuk-ı Osmaniye Cemiyeti Kongresi 17-19 Mart 1919 1. Balıkesir Kongresi 28 Haziran-12 Temmuz 1919 2. Balıkesir Kongresi 26-30 Temmuz 1919 Erzurum Kongresi 23 Temmuz-7 Ağustos 1919 1. Nazilli Kongresi 6-9 Ağustos 1919 Alaşehir Kongresi 16-25 Ağustos 1919 Sivas Kongresi 4-11 Eylül 1919 3. Balıkesir Kongresi 16-22 Eylül 1919 2. Nazilli Kongresi 19-23 Eylül...
Giriş Tarihi 1453 Son Güncelleme 1453 ABONE OL Kurtuluş Savaşı; Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk'ün 19 Mayıs 1919 tarihinde Samsun'a çıkması ile fiili olarak başlamış ve 24 Temmuz 1923 tarihinde Lozan Barış Antlaşması'nın imzalanması ile resmi olarak sona ermiştir. Lakin bu tarihler arasında birçok önemli olay vuku bulmuştur. İşte kronolojik sırası ile Kurtuluş Savaşımız! KURTULUŞ SAVAŞI HANGİ OLAY İLE BAŞLAMIŞTIR? Kurtuluş Savaşı'nın fiili olarak başlama tarihi olarak 19 Mayıs 1919 tarihi belirlenmiştir. Bu tarihte Mustafa Kemal Atatürk, Samsun'a çıkmıştır. İşte Kurtuluş Savaşı'nı başlatan olay olarak da, Atatürk'ün Samsun'a çıkması kabul edilmektedir. KURTULUŞ SAVAŞI KRONOLOJİSİ Kurtuluş Savaşı olayları oluş sırası ile fiili başlama ve bitiş tarihleri arasında şu şekildedir 19 Mayıs 1919 Mustafa Kemal Atatürk'ün Samsun'a çıkması, 24 Mayıs 1919 Rauf Orbay'ın İstanbul'dan ayrılarak, Anadolu'ya geçmesi, 25 Mayıs 1919 Atatürk'ün Havza'ya gelmesi, 29 Mayıs 1919 Havza Genelgesi'nin yayımlanması, 12 Haziran 1919 Atatürk'ün Amasya'ya gelmesi, 21 Haziran 1919 Amasya Genelgesi'nin yayımlanması, 28 Haziran 1919 Balıkesir Kongresi'nin toplanması, 3 Temmuz 1919 Atatürk'ün Erzurum'a gelmesi, 8 Temmuz 1919 Atatürk'ün, göreviyle beraber askerlik mesleğinden istifa etmesi, 23 Temmuz 1919 Erzurum Kongresi'nin başlaması, 26 Temmuz 1919 İkinci Balıkesir Kongresi'nin toplanması, 6 Ağustos 1919 Nazilli Kongresi'nin toplanması, 7 Ağustos 1919 Erzurum Kongresi'nin bitmesi ve Atatürk'ün Heyeti Temsiliye'nin başkanlığına gelmesi, 16 Ağustos 1919 Alaşehir Kongresi'nin toplanması, 2 Eylül 1919 Atatürk'ün Sivas'a gelmesi, 4 Eylül 1919 Sivas Kongresi'nin başlaması, 11 Eylül 1919 Sivas Kongresi'nin bitmesi, 14 Eylül 1919 İrade-i Milliye Gazetesi'nin Sivas'ta yayımlanmaya başlaması, 16 Eylül 1919 Üçüncü Balıkesir Kongresi'nin toplanması, 19 Eylül 1919 İkinci Nazilli Kongresi'nin toplanması, 22 Eylül 1920 Sivas'ta Atatürk ile General Harbourd görüşmesi, 30 Eylül 1919 Sadaretten Damat Ferit Paşa'nın istifa etmesi, 20 Ekim 1919 Amasya Görüşmeleri'nin başlaması, 22 Ekim 1919 Amasya görüşmelerinin bitmesi, 7 Kasım 1919 Atatürk'ün Erzurum Milletvekili olması, 19 Kasım 1919 Dördüncü Balıkesir Kongresi'nin toplanması, 27 Aralık 1919 Atatürk ile Temsil Heyeti'nin Ankara'ya gelmesi, 12 Ocak 1920 Son Osmanlı Mebusan Meclisi'nin açılması, 28 Ocak 1920 Misak-ı Milli beyannamesinin kabul edilmesi, 3 Mart 1920 Ali Rıza Paşa kabinesinin istifa etmesi 8 Mart 1920 Salih Paşa kabinesinin kurulması 10 Mart 1920 Beşinci Balıkesir Kongresi'nin toplanması, 16 Mart 1920 İstanbul'un işgal edilmesi, 31 Mart 1920 Lüleburgaz Kongresi'nin toplanması, 6 Nisan 1920 Ankara'da Anadolu Ajansı'nın kurulması, 11 Nisan 1920 Fransızların Urfa'yı terk etmesi, 21 Nisan 1920 Atatürk'ün 23'ünde Meclisin açılacağını duyurması, 23 Nisan 1920 Ankara'da TBMM'nin açılması, 24 Nisan 1920 Atatürk'ün TBMM başkanı seçilmesi, 29 Nisan 1920 TBMM'de Hıyanet-i Vataniye Kanunu'nun kabul edilmesi, 23 Mayıs 1920 Fransa ile TBMM arasında 20 günlük ateşkes imzalanması, 6 Haziran 1920 TBMM'nin doğu cephesi hazırlık emri vermesi, 15 Haziran 1920 Doğu cephesi komutanlığına Kazım Karabekir'in atanması, 24 - 25 Haziran 1920 Batı cephesi Ali Fuat Paşa'nın atanması, 27 Haziran 1920 Adana Cephesi komutanı olarak Albay Selahattin Adil Bey'in atanması, 20 Temmuz 1920 Yunan taarruzunun Doğu Trakya'da başlaması, 10 Ağustos 1920 İtilaf Devletleri ile İstanbul Hükümeti arasında Sevr Anlaşması'nın imzalanması, 11 Eylül 1920 TBMM'de Firariler hakkındaki Kanun'un kabul edilmesi, 18 Eylül 1920 İstiklal Mahkemelerinin kurulması hakkında TBMM'de karar alınması, 28 Eylül 1920 Doğu Cephesinde milli kuvvetlerin Ermenilere karşı taarruza geçmesi, 31 Ekim 1920 Kazım Karabekir Paşa'nın orgeneral rütbesine yükselmesi, 6 Kasım 1920 Ermenilerin ateşkes istemesi, 8 Kasım 1920 Düzenli ordunun kurulması kararı, 9 Kasım 1920 Batı Cephesi'nin ikiye ayrılması batı kısmına İsmet Bey'in güney cephesine ise Refet Bey'in atanması, 10 Kasım 1920 Düzenli ordunun kurulması, 17 Kasım 1920 Ermenilerin ateşkes teklifini kabul etmesi, 2 - 3 Aralık 1920 Ermenilerle Gümrü Antlaşması'nın imzalanması, 27 Aralık 1920 Çerkez Ethem Ayaklanması'nın başlaması, 11 Ocak 1921 Batı cephesinde Yunanlıların geri çekilme kararını uygulamaya başlamaları, 20 Ocak 1921 TBMM'de Teşkilat-ı Esasiye Kanunu'nun kabul edilmesi, 23 Ocak 1921 Çerkez Ethem Ayaklanması'nın bastırılması, 6 Şubat 1921 Londra Konferansı'na gitmek üzere heyetin ayrılması, 8 Şubat 1921 Antep'in isminin TBMM tarafından "Gaziantep" e çevrilmesi, 1 Mart 1921 İsmet İnönü'nün general rütbesine yükseltilmesi, 12 Mart 1921 Londra Konferansı'nın bitmesi ile İtilaf Devletleri'nin barış önerisi, 16 Mart 1921 Sovyetler Birliği ile Moskova Anlaşması'nın imzalanması, 10 Mayıs 1921 TBMM'de Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Grubu'nun kurulması, 14 Eylül 1921 Genel seferberlik ilanı, 19 Eylül 1921 Atatürk'e gazi unvanının verilmesi, 13 Ekim 1921 Kafkas Cumhuriyetleri ile Kars Antlaşması'nın imzalanması, 20 Ekim 1921 Fransa ile Ankara Antlaşması'nın imzalanması, 31 Ekim 1921 Başkomutanlık süresinin 3 ay daha uzatılması, 15 Kasım 1921 Rauf Bey'in TBMM'ne katılması, 4 Şubat 1922 Başkomutanlık süresinin 3 ay daha uzatılması, 10 Nisan 1922 İtalya'da Cenova Konferansı'nın yapılması, 6 Mayıs 1922 Başkomutanlık süresinin 3 ay daha uzatılması, 20 Temmuz 1922 Başkomutanlık süresinin, süresiz olarak uzatılması, 21 Temmuz 1922 Atatürk'ün cepheye gitmek üzere Ankara'dan ayrılması, 6 Ağustos 1922 İsmet Paşa'nın ordusuna "Taarruza Hazırlık" emrini vermesi, 26 Ağustos 1922 Sabah topçu ateşiyle Türk Büyük Taarruzu'nun başlaması, 27 Ağustos 1922 Yunanlıların geri çekilmeye başlaması, 30 Ağustos 1922 Yunan ordusunun yok edilmesi, 31 Ağustos 1922 Başkomutan Meydan Muharebesi'nin kazanılması, 1 Eylül 1922 Atatürk'ün "Ordular! İlk hedefiniz Akdeniz'dir. İleri!" sözünü söylemesi, 3 Eylül 1922 Fevzi Çakmak'a Mareşal unvanı verilmesi, İsmet İnönü'nün korgeneral rütbesine yükselmesi, 18 Eylül 1922 Batı Anadolu'nun Yunan Ordusundan tamamı ile arındırılması, 3 Ekim 1922 Mudanya Konferansı'nın başlaması, 11 Ekim 1922 Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın imzalanması, 15 Ekim 1922 Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın yürürlüğe girmesi, 27 Ekim 1922 TBMM Hükümetinin, Lozan Barış Konferansı'na çağrılması, 1 Kasım 1922 Hilafet ve Saltanatın ayrıldığına dair TBMM kararı, 4 Kasım 1922 İstanbul'da TBMM Hükümeti yönetiminin başladığının resmi olarak açıklanması, 13 Kasım 1922 Vahdettin ve onunla birlikte 140 kişinin İngilizlere sığınması, 17 Kasım 1922 Vahdettin'in Malta'ya kaçması, 20 Kasım 1922 Lozan Konferansı'nın başlaması, 24 Temmuz 1923 Lozan Konferansı'nın bitmesi ile Lozan Barış Antlaşması'nın imzalanması. Kurtuluş Savaşı Tarihi - Kurtuluş Savaşı Kahramanları, Cepheleri, Nedenleri ve Sonuçları ARKADAŞINA GÖNDER Kurtuluş Savaşı Kronolojisi - Kurtuluş Savaşı Olayları ve Muharebeleri Oluş Sırası Nedir? SON DAKİKA
amasya erzurum sivas kongreleri kronolojik sıralaması